Điểm mới thuế GTGT 2026 – điều kiện khấu trừ

Chào bạn,

Thuế Giá trị gia tăng (GTGT) là sắc thuế phát sinh liên tục trong hầu hết mọi giao dịch mua bán hàng hóa, dịch vụ của doanh nghiệp. Việc quản lý hóa đơn đầu vào và đảm bảo đủ điều kiện khấu trừ thuế GTGT luôn là trọng tâm kiểm tra hàng đầu của cơ quan thuế khi quyết toán.

Trong bài viết này trên blog grhanhlee.com, mình xin tổng hợp những điểm mới cốt lõi của Luật Thuế GTGT 2024, Luật số 09/2026/QH16 và Nghị định 144/2026/NĐ-CP liên quan trực tiếp đến điều kiện khấu trừ thuế đầu vào.

1. Cho phép tạm khấu trừ thuế GTGT hàng mua trả chậm, trả góp

Một điểm tháo gỡ vướng mắc rất thiết thực tại Nghị định 144/2026/NĐ-CP là quy định chính thức cho phép doanh nghiệp tạm khấu trừ thuế GTGT đầu vào đối với hàng hóa, dịch vụ mua trả chậm, trả góp:

• Tại thời điểm nhận hóa đơn: Doanh nghiệp được thực hiện kê khai khấu trừ thuế GTGT ngay trong kỳ phát sinh dù chưa thanh toán tiền cho bên bán theo hạn mức hợp đồng.
• Khi đến hạn thanh toán: Đến thời hạn ghi trong hợp đồng, nếu doanh nghiệp chưa có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt qua ngân hàng, kế toán mới phải kê khai điều chỉnh giảm số thuế GTGT đã tạm khấu trừ trước đó.
• Lợi ích thực tế: Quy định này giúp doanh nghiệp giải phóng áp lực vốn lưu động ngay tại thời điểm mua sắm tài sản, vật tư mà không cần chờ đến đợt tất toán cuối cùng.

2. Làm rõ công thức phân bổ khấu trừ thuế GTGT đầu vào hỗn hợp

Đối với các đơn vị hoạt động sản xuất kinh doanh đồng thời cả mặt hàng chịu thuế và không chịu thuế GTGT, việc xác định số thuế đầu vào dùng chung được khấu trừ luôn là vấn đề dễ xảy ra sai sót khi thanh tra thuế.

Theo hướng dẫn chi tiết tại Luật số 09/2026/QH16 và Nghị định 144/2026/NĐ-CP:

Việc chuẩn hóa công thức phân bổ giúp kế toán tự tin lập bảng tính khấu trừ, lưu trữ tài liệu chứng minh và giảm thiểu nguy cơ bị truy thu thuế kèm tiền phạt nộp chậm.

3. Bổ sung danh mục đối tượng không chịu thuế GTGT và mở rộng thuế suất 0%

Nhằm đồng bộ hóa hệ thống pháp luật và hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp hội nhập, các văn bản mới ban hành đã điều chỉnh danh mục diện chịu thuế:

• Bổ sung nhóm không chịu thuế: Các dịch vụ bảo hiểm liên quan trực tiếp đến con người (bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm sức khỏe cá nhân, bảo hiểm học đường) và hoạt động bán nợ thuộc diện không chịu thuế GTGT.
• Mở rộng phạm vi áp dụng thuế suất 0%: Áp dụng đối với các dịch vụ vận tải quốc tế và các gói thầu thi công xây dựng, lắp đặt công trình thực hiện hoàn toàn ở ngoài lãnh thổ Việt Nam theo hướng dẫn từ Luật Thuế GTGT 2024.

4. Rà soát chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt khi hoàn thuế GTGT

Trong công tác hoàn thuế GTGT cho hàng xuất khẩu và các dự án đầu tư mới thành lập, cơ quan thuế đang đẩy mạnh quy trình rà soát dữ liệu điện tử liên ngân hàng:

• Chứng từ chuyển khoản hợp lệ: Kiểm tra tính chính xác của dòng tiền thanh toán trực tiếp từ tài khoản bên mua sang đúng tài khoản đã đăng ký của bên bán. Hạn chế tối đa các trường hợp ủy quyền qua bên thứ ba nếu hồ sơ không có điều khoản quy định rõ trong hợp đồng ngoại thương hoặc nội địa.
• Tính đồng bộ của bộ hồ sơ: Doanh nghiệp cần chủ động rà soát sự ăn khớp tuyệt đối giữa hợp đồng kinh tế, biên bản bàn giao, hóa đơn điện tử, tờ khai hải quan thông quan và ủy nhiệm chi ngân hàng trước khi nộp hồ sơ hoàn thuế.

Lời nhắn từ Gr Hanh Lee

Việc chủ động kiểm tra điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào vào mỗi kỳ kê khai hàng tháng hoặc hàng quý giúp bạn nhanh chóng phát hiện các chứng từ thiếu hợp lệ trước khi chính thức chốt số liệu khóa sổ. Quản lý hóa đơn chặt chẽ ngay từ đầu sẽ giúp bạn an tâm tuyệt đối mỗi khi đón đoàn thanh kiểm tra thuế.

📚 Bài viết cùng chuyên mục nên đọc

• Chính sách thuế hộ kinh doanh 2026 – Ngưỡng 1 tỷ & Hóa đơn điện tử
• Thuế cho người bán hàng online 2026 – Những điểm mới cần biết
• Chủ shop online cần làm sổ sách gì? Hướng dẫn từ A đến Z
• 10 hàm Excel kế toán phải biết giúp tối ưu công việc